Factoren die je beschermen tegen tegenspoed

Hoe kun je jezelf beschermen tegen tegenspoed? Wel, net zoals er bepaalde voedingssupplementen zijn die de gezondheid van je immuunsysteem bevorderen, zijn er ook factoren die je op mentaal niveau minder kwetsbaar maken.
Factoren die je beschermen tegen tegenspoed

Laatste update: 27 juli, 2022

Veerkracht is een product van genetica, maar ook van je ervaringen en je goede werk. Het is een deugd die verloren kan gaan of niet ontwikkeld kan worden omdat de omstandigheden het verhinderen.

Als je een mentale analyse zou kunnen afnemen op dezelfde manier als je een bloedtest kunt afnemen, dan zouden je niveaus van veerkracht iets zeggen over de kracht van je geestelijke gezondheid tegenover bedreigende interne en externe gebeurtenissen.

Er zijn ook factoren en variabelen die lijken op veerkracht (Spaanse link) en die je mentaal sterker maken, op een gezonde manier. Ze zijn belangrijk, en daarom willen we het er in dit artikel over hebben.

Voorspoed is niet zonder veel angsten en ongenoegens; en tegenspoed is niet zonder troost en hoop.

Francis Bacon

Vrouw glimlacht
Psychologische flexibiliteit bevordert aanpassing aan verandering en het omgaan met tegenspoed.

 

Factoren die je beschermen tegen tegenspoed

1. Flexibele persoonlijkheid

Een factor die tegen tegenslag beschermt is het hebben van een flexibele persoonlijkheid. Flexibel zijn is een bewuste beslissing. Ze wordt voor een groot deel bepaald door training en ervaring.

Een flexibele persoonlijkheid wordt gekenmerkt door aanpassingsvermogen. Als je mentaal flexibel bent, bezit je voldoende mentale openheid om je, zowel mentaal als emotioneel, aan te passen aan situaties die op de een of andere manier botsen met wat je verlangt. Het is een grote deugd, maar het is niet inherent.

Sommige mensen hebben opvoedingspatronen en ervaringen opgedaan die hen in staat stellen meer open en aanpasbaar in het leven te staan.

Anderen zijn gesloten geworden en hebben starheden in hun karakter aangenomen, omdat ze ondervonden hebben dat het zichzelf verdedigen boven alles hen geholpen heeft problemen te overwinnen. De omslag maken naar een flexibele mentaliteit is niet gemakkelijk, maar het is mogelijk.

2. Sociaal steunnetwerk

Een goed sociaal steunnetwerk is een andere factor die je tegen tegenslag beschermt. Je kansen om een moeilijke situatie te overwinnen en om te zetten in waardevol leren hangen namelijk af van de steun die je hebt.

Het is gemakkelijker om vast te lopen en geen uitweg te vinden als je moeilijke omstandigheden alleen probeert te overwinnen. Je familie, vrienden en gemeenschap hebben het vermogen je te helpen bij tegenslag.

Je sociale groep kan je helpen je zelfvertrouwen te vergroten. Ze kan ook de lasten verlichten die je door ontbering of lijden worden opgelegd. Als je de steun van anderen hebt, is het gemakkelijker om die donkere fasen door te komen.

3. Intelligentie

Belangrijker dan IQ of het aantal diploma’s dat je hebt is praktische intelligentie. Hoe slimmer iemand is, hoe groter de kans dat hij tegenslagen met succes het hoofd kan bieden.

Tot voor enige tijd geloofde men dat we met onze intelligentie al bepaald op de wereld kwamen. Daarom werd van ons verwacht dat we een bepaald intelligentieniveau zouden bereiken, maar er niet overheen zouden gaan. Vandaag weten we dat dat niet het geval is.

Hoewel er genetische grenzen zijn, is de waarheid dat je slimmer kunt worden als je je hersenen cultiveert en oefent. In werkelijkheid doet het er niet zozeer toe welk intelligentieniveau je bezit, maar hoeveel je het toepast op specifieke situaties. Bij tegenslag is het belangrijk om de rede te raadplegen en gebruik te maken van reflectie.

4. Empathie

Empathie (Spaanse link) is het vermogen om een ander vanuit zijn eigen gezichtspunt te begrijpen. Dit kan alleen oprecht als je eerst je eigen gevoelens begrijpt.

Empathie is een deugd die conflicten voorkomt en je helpt tegenstrijdige situaties efficiënter te overwinnen. Sterker nog, als je empathisch bent, heb je bij tegenspoed een extra hulpbron om je eigen emoties te beheersen en met die van anderen om te gaan.

Vrouw met hart in haar handen
Empathie helpt ons anderen te begrijpen, een fundamentele pijler in contexten van tegenspoed.

5. Bij kinderen: kunnen rekenen op een volwassene

Bij kinderen is een van de factoren die hun geestelijke gezondheid het meest beschermen tegen tegenspoed de zekerheid dat ze tenminste onvoorwaardelijk op één volwassene kunnen rekenen.

Kinderen die in een weeshuis opgroeien ontwikkelen uiteindelijk vaak minder copingstrategieën om met negatieve omstandigheden om te gaan. Dit nadeel berust op vele feiten die aan een afwezigheid of gebrek zijn ontleend. Maar het belangrijkste is misschien wel dat ze geen model hebben om te imiteren.

Het maakt niet uit of de volwassene hun vader of moeder is, of, inderdaad, een andere primaire verzorger. De wereld van de volwassene vertegenwoordigt, voor het kind, een referent van de werkelijkheid. Idealiter zijn het de ouders die dat referentiepunt bieden, maar zo niet, dan heeft elke volwassene die consequent in de buurt is een grote invloed op de geest van het kind.

Tenslotte moet je proberen voortdurend factoren tegen tegenspoed te ontwikkelen en toe te passen. Als je in staat bent ze te gebruiken als zich een moeilijke situatie voordoet, zul je eerder in staat zijn de moeilijkheid te overwinnen en aan de situatie te ontsnappen. Wellicht ook interessant voor jou

Hoe je je kinderen kunt beschermen tegen wanhoop
Verken je geest
Lees het op Verken je geest
Hoe je je kinderen kunt beschermen tegen wanhoop

Je moet weten hoe je je kinderen kunt beschermen tegen wanhoop, want het is een steeds groter wordend probleem. Lees hier meer.



  • Albiol, L. M. (2018). La empatía: entenderla para entender a los demás. Plataforma.
  • Fernandes de Araújo, L., & Bermúdez, M. D. L. P. (2015). Resiliencia en adultos: una revisión teórica. Terapia psicológica33(3), 257-276.
  • González de Rivera Revuelta, J. L. (2004). Empatía y ecpatía. Psiquis (Madr.)25(6), 243-245.
  • Rafael Neira, M. D. (2015). Factores protectores ante la adversidad: edificando niños y niñas resilientes.