Donald Redelmeier en de invloed van de maan

05 april, 2021
Een aantal studies van Donald Redelmeier toont gegevens die het idee ondersteunen dat er meer verkeersongevallen gebeuren bij volle maan. Ook psychiaters Wehr en Avery vonden bewijs voor wat een ander soort invloed van de maan lijkt te zijn.

Het British Medical Journal publiceerde enkele studies van Donald Redelmeier over de effecten van de maan (Engelse link). Volgens deze studies verhoogt de volle maan het aantal dodelijke verkeersongevallen.

Dit is wat de wetenschapper concludeerde na het verzamelen en analyseren van een reeks gegevens uit verschillende landen over de hele wereld.

De studies van Donald Redelmeier haalden het kerstnummer van het eerder genoemde tijdschrift. Dit soort uitgaven verschijnt, zoals de naam eigenlijk al zegt, eens per jaar en bevat grappige, opvallende en verrassende onderzoeken, altijd gebaseerd op wetenschappelijke feiten.

De mens kent de betovering van de maan al heel lang. Ze blijft dichters, minnaars en wetenschappers inspireren, net als vroeger. De maan schijnt in de nacht als een oase te midden van een mysterie. Maar oefent hij werkelijk zo’n invloed uit op mensen dat het leidt tot fatale ongelukken? De studies van Donald Redelmeier lijken dit inderdaad te bewijzen.

Er zijn nachten dat de wolven zwijgen en alleen de maan huilt.

George Carlin

Een volle maan achter de wolken

De studies van Donald Redelmeier

De studies van Donald Redelmeier hebben een statistische grondslag. Deze wetenschapper, die onderzoeker is aan de Universiteit van Toronto, maakte samen met zijn collega Eldar Shafir, een onderzoeker aan de Universiteit van Princeton, een eigenaardige analyse.

Zij volgden de verkeersongevallen tussen 1975 en 2014, in de Verenigde Staten, Canada, het Verenigd Koninkrijk en Australië.

Ze zochten naar patronen en die vonden deze ook daadwerkelijk. Het waren echter niet precies de patronen die ze verwachtten. Dankzij hun onderzoek ontdekten ze dat dodelijke verkeersongevallen leken toe te nemen en, als gevolg daarvan, het aantal gewonden en overledenen, tijdens nachten met een volle maan.

Volgens hun gegevens waren er 988 nachten zonder volle maan tijdens de door hen bestudeerde periode. In die periode vonden 8.535 verkeersongevallen plaats, die leidden tot een gemiddelde van 8,64 sterfgevallen per nacht zonder volle maan.

In dezelfde periode vonden in de 494 nachten met volle maan 4.494 verkeersongevallen plaats met een gemiddelde van 9,1 doden per nacht. Het gemiddelde tijdens de zogenaamde “supermanen” steeg zelfs tot 10,6 doden per nacht.

Zij schrijven deze toe aan de betovering van de maan. Ze stelden vast dat veel chauffeurs in de ban zijn van de schoonheid van de maan en afgeleid raken. Dit leidt dus tot meer ongevallen.

De betovering door de maan volgens Donald Redelmeier

De studies van Donald Redelmeier zijn een anekdotische manier om een vraag te beantwoorden die de mens zich al duizenden jaren stelt. Welke invloed oefent de maan uit op het menselijk gedrag?

De legende van de “weerwolf” is een fantastische manier om deze vraag te beantwoorden: de meest dierlijke instincten komen in de mens naar boven wanneer het volle maan is.

Buiten de fantasie zijn er velen die de invloed van de maan op het gedrag van dieren blijven postuleren. Zonder al te ver te gaan, was Aristoteles ervan overtuigd dat aanvallen van waanzin en epilepsie zich voordeden in direct verband met de fasen van de maan.

Bovendien was Plinius de Oudere, een Romeinse natuuronderzoeker, het volledig eens met deze hypothese.

Het woord “krankzinnige” behoort tot het gewone spraakgebruik en verwijst naar abrupte veranderingen in gedrag, vooral tijdens nachten met volle maan. Er bestaan verschillende wetenschappelijke studies over dit onderwerp. Bijna geen enkele hiervan is echter volledig consequent, dat is er slechts één.

Een supermaan boven het strand

Een interessant onderzoek

Psychiater David Avery uit het Verenigd Koninkrijk had een nogal bijzondere patiënt. Hij had een bipolaire stoornis en was ook nogal methodisch. Daarbij deed hij graag wetenschappelijk onderzoek.

Daarom hield hij zijn extreme stemmingswisselingen grondig bij. Toen Harvey de aantekeningen van zijn patiënt bestudeerde, merkte hij dat de slaapschommelingen samenvielen met de fasen van de maan.

De conclusie leek enigszins absurd voor de psychiater en hij liet het onderwerp rusten. Een andere bekende psychiater, Thomas Wehr, publiceerde echter een artikel waarin hij erop wees dat zeventien patiënten met een bipolaire stoornis een zeer opvallende regelmaat hadden in hun stemmingswisselingen.

Niet alleen dat, maar hun veranderingen vielen samen met de fasen van de maan. Deze studie was gebaseerd op observaties die hij gedurende meerdere jaren had gedaan.

Toen ontmoetten de twee psychiaters elkaar en bundelden hun krachten. Na enige tijd presenteerden zij beiden hun conclusies op verschillende fora en deze zijn in feite correct, vanuit empirisch oogpunt gezien.

Er is zeker een toeval, maar andere wetenschappers beweren dat er een andere factor is die dit fenomeen beïnvloedt en dat zij die gewoon nog niet hebben ontdekt.

Het grootste deel van de wetenschappelijke gemeenschap weigert serieus na te denken over de relatie tussen de maan en gedrag omdat er geen natuurkundige basis is om dit te staven (Engelse link).

Bovendien konden de gegevens van Wehr en Avery niet worden gerepliceerd. Er zullen zeker nieuwe studies komen die licht zullen schijnen waar er nog schaduwen zijn.

Avella-García, C. B. (2010). Evidencia sistemática vs. creencias o conocimiento popular: el caso de la Luna y la patología psiquiátrica. Revista Colombiana de Psiquiatría, 39(2), 415-423.