Depressie behandelen met gestalttherapie: 4 kernpunten

· juli 18, 2018

Depressie behandelen met gestalttherapie is zowel een interessante als een bruikbare strategie. Het helpt ons bijvoorbeeld om op een creatieve manier onze realiteit op orde te brengen. Daarnaast kunnen we emotionele blokkades oplossen zodat we onszelf en alles om ons heen weer beter kunnen begrijpen. Dit alles gebeurt op een meer valide en veilige manier.

We hebben het over een soort benadering die nog steeds zijn plekje moet zien te veroveren in de klinische wereld. De effectiviteit is echter aanwezig en het is de moeite waard om wat dieper te kijken naar deze tak van psychologie. Het centrale vertrekpunt is het idee dat mensen altijd in constante staat van transformatie zijn.

“Wees zoals je bent. En zie daarom wie je bent en hoe je bent. Laat los wat je zou moeten doen en ontdek wat je daadwerkelijk doet.”

-Fritz Perls-

Bij deze verandering is het normaal dat er conflicten, disbalans en spanningen ontstaan. Bij de constante interactie tussen ons lichaam en alles om ons heen, zijn er vaak stukjes die niet passen en die de balans tussen onszelf en het “alles” om ons heen verstoren.

Depressie is zonder twijfel een van de meest voorkomende problemen (of disbalans). Daarnaast ontstaat er volgens de gestalttherapie depressiestoornissen wanneer er een blokkade is. Ze ontstaan ook als onze realiteit niet meer harmonieus is en we de capaciteit verliezen om met onszelf en onze behoeftes in verbinding te staan.

Depressie behandelen met gestalttherapie

Het blijft echter duidelijk dat elke psychologische benadering en elke tak van therapie zijn eigen specifieke manier heeft om met ziektes om te gaan. Toch is het de moeite waard om te benadrukken dat depressie behandelen met gestalttherapie heel effectief is. We kunnen namelijk aan dit soort blokkades werken en tegelijkertijd onze zelfrealisatie verbeteren. De volgende vier kernpunten zorgen voor een beter begrip van deze benadering.  

Expressieve technieken

1. Depressie behandelen met gestalttherapie door middel van expressieve technieken

De expressieve technieken van gestalttherapie bewerkstelligen iets heel specifieks. Ze brengen onze innerlijke spanningen naar buiten. Daarnaast kanaliseren ze de energie die de oorzaak is van onze conflicten. Beetje bij beetje, definiëren ze de wortels van onze problemen.

  • We moeten niet vergeten dat, volgens deze benadering, depressie een nadelige ervaring is voor de mens die ons buitensluit en isoleert. We zijn zo gefocust op onszelf dat we alleen nog maar negatieve energie opstapelen. Onszelf exclusief voeden met deze stroom van negatieve gevoelens en gedachten fragmenteert ons nog meer…

Het is daarom nodig om uit te drukken wat zich binnenin ons bevindt, in contact te komen met onze emoties en deze te laten gaan, ze vrij te laten in het licht.

2. Onderdrukkende technieken

Bij depressie behandelen met gestalttherapie is het heel nuttig om de patiënt een “onderdrukkende” benadering te laten toepassen. Dus wat verstaan we nou eigenlijk onder een onderdrukkende techniek? Zoals het woord al doet vermoeden, gaan we iets elimineren. Iets dat in de weg staat van harmonie met alles om ons heen. Daarnaast elimineren we de blokkades voor een gezonde vereniging met ons innerlijke wezen.

  • We zouden daarom alle gedachten en dynamieken moeten onderdrukken, controleren en managen die ons uit het heden halen, het hier en nu.
  • In plaats van ondergedompeld te worden in een nutteloze stroom van zorgen die nergens toe leidt, moeten we het onszelf toestaan om het huidige moment te ‘ervaren’. Iedere seconde moeten we met een open blik in ons opnemen.
  • We moeten ons ook losmaken van de innerlijke preek die het heeft over ‘zouden moeten’, ‘misschien’, ‘wellicht’ en ‘wat zou kunnen gebeuren’. Dit alles distantieert ons van het hier en nu.
Integratietechnieken

3. Integratietechnieken

In de gestalt, impliceert het ervaren van een depressie een persoonlijke defragmentatie. Onze realiteit is uit elkaar gevallen en we zijn niet meer verbonden met onze innerlijke behoeften. Ook kunnen we ons niet meer identificeren met de context waarin we ons bevinden. Gestalttherapie tracht de integratie tussen onszelf en onze omgeving te verbeteren. Dat wil zeggen, de balans die momenteel weg is. Integratietechnieken hebben dit doel en door middel van twee strategieën wordt geprobeerd om dit te bereiken:

  • Interpersoonlijke ontmoeting. Dit zet aan tot bekwame en effectieve dialogen. Een uitwisseling waarin we ons bewust kunnen worden van bepaalde elementen en omstandigheden. Bijvoorbeeld: “Ik ben niets waard⇔  welke concrete feiten hebben ervoor gezorgd dat ik tot deze conclusie ben gekomen?
  • Assimilatie van projecties. Bijvoorbeeld: “Ik denk dat al mijn collega’s me haten” ⇔  projectie ⇔ Verplaats jezelf nu in je collega’s en stel je voor dat jij hen allemaal bent. Welke concrete en logische redenen hebben zij om jou te haten?

Het is belangrijk om te vermelden dat dit proces tussen de therapeut en de patiënt fantastische resultaten kan behalen zolang er maar bewustzijn plaatsvindt. Het gaat hier om de stap waarbij de persoon zich realiseert en bewust wordt van zijn gedachtes, gevoelens en wat er van binnen gebeurt.

4. Creatieve aanpassing

Het therapeutisch werk van gestalt tracht ons niet alleen te bevrijden van onze blokkades of onopgeloste problemen op te lossen. Deze kunnen soms de balans doorbreken met de totaliteit van wie we zijn. Wat de therapeut voor ons probeert te bereiken, is een vrijer gevoel en meer creativiteit. Deze kunnen we toepassen wanneer we voor dagelijkse problemen komen te staan.

Depressie behandelen met gestalttherapie is niet genoeg om een depressie te genezen of overwinnen. We moeten van dit proces leren door middel van creatieve aanpassing. We kunnen er iets nieuws uithalen, een versterkende impuls waarvan we nieuwe bronnen en capaciteiten kunnen verkrijgen. Hiermee kunnen we een rijker, meer gewenst en natuurlijk gelukkiger heden creëren.

Creatieve aanpassing

Zoals Fritz Perls zelf zei, is creatieve aanpassing een transformationele impuls. Een impuls die ons in staat stelt om door te blijven gaan, ons herboren, sterker en bekwamer te voelen. Tot slot is er iets dat we niet moeten vergeten. Op de weg naar het herstel van onze innerlijke balans en perfecte harmonie met alles om ons heen is het nodig om nieuwe capaciteiten te integreren. Alleen zo kunnen we meevliegen op de reis van het leven met grote veerkracht.