Hoe je rationeel kunt blijven na een conflict

· mei 21, 2019
Het lijkt erop dat we als mensen van nature de neiging hebben om na een conflict niet rationeel na te denken. Sommige onderzoeken tonen echter aan dat groepsbeslissingen samenwerking en probleemoplossing na een conflict kunnen verbeteren.

Is het mogelijk om rationeel te blijven na een conflict? Het lijkt vrijwel onmogelijk om rationeel te blijven en ook nog eens met de ander samen te werken nadat je een conflict met diegene hebt gehad. Zelfs al zou je het doen voor je eigen bestwil. In een groepsomgeving komt dit soms zelfs nog minder vaak voor.

Als een groep een conflict heeft met een andere groep, dan zal dit bij alle groepsleden individueel negatieve emoties opwekken. Hierdoor zal ook hun gedrag negatief zijn. Het maakt dan niet eens uit of dit negatieve gedrag voor hen zelf ook problemen veroorzaakt.

Het hoeft echter niet altijd zo te zijn. Het is namelijk ook mogelijk om rationeel te blijven na een conflict, en er zijn bepaalde omstandigheden die dit een stuk waarschijnlijker kunnen maken.

Als je als groep beslissingen moet nemen, zorgt het nodige overleg over de te nemen beslissing ervoor dat het proces langzamer en doelbewuster wordt. Een gevolg hiervan is dat de beslissingen die de groep neemt rationeler zullen zijn. Het kan zelfs zijn dat de groep besluit om met de andere groep samen te werken.

Foto die doormidden is gescheurd

Conflict

Door de hele geschiedenis heen hebben mensen conflicten gehad met andere mensen, zowel individueel als in groepsverband. Sommige van deze conflicten hebben zelfs geleid tot heftig geweld.

Het idee van een harmonieus bestaan ​​zonder conflicten lijkt met de dag steeds minder goed mogelijk te worden. Sterker nog, geweld tussen verschillende groepen mensen lijkt zelfs voordelen te hebben op het gebied van reproductie.

Tegelijkertijd leert de geschiedenis ons dat groepen niet altijd op gespannen voet staan ​​met elkaar. Mensen kunnen ook relaties opbouwen op basis van vertrouwen en wederzijdse samenwerking.

De mens moet voor alle menselijke conflicten een methode ontwikkelen die wraak, agressie en vergelding afwijst. De basis van zo’n methode is liefde.

Martin Luther King jr.

We bestaan daarom binnen een paradox van tegenstrijdig gedrag. Aan de ene kant heb je samenwerking en aan de andere kant agressie. Hoe weet je wat er zal gebeuren na een conflict? Uiteindelijk komt het allemaal neer op post-conflict management.

Na een conflict kan er sprake zijn van bepaalde emotionele wonden die het onmogelijk maken om tot een oplossing te komen. Voor beide partijen lijkt het onmogelijk om nog met elkaar samen te werken, waardoor iedereen van alle economische en sociale voordelen wordt beroofd.

Besluitvorming

Psychologische theorieën over besluitvorming beweren dat er twee manieren zijn om beslissingen te nemen:

  • Je kunt beslissingen nemen nadat je alle informatie rationeel, zorgvuldig en bewust hebt verwerkt.
  • Of je kunt op automatische wijze beslissingen nemen, gebaseerd op ervaring en emoties uit het verleden.

Tijdens een conflict wekt degene met wie we een conflict hebben automatisch negatieve emoties bij ons op. Dit zorgt er vaak voor dat mensen geneigd zijn automatisch beslissingen te nemen.

In dit geval kiezen ze ervoor om zich volledig te baseren op hun emoties en ervaringen uit het verleden. Deze methode heeft echter een keerzijde. Ervaring is tenslotte niet altijd je grootste bondgenoot als je de consequenties van je beslissingen probeert te evalueren.

Alle oorlogen zijn een symptoom van het falen van de mens als een denkend dier.

-John Steinbeck-

Als je echter als groep een conflict hebt met een andere groep, dan is het waarschijnlijker dat je hier ook als groep over zult discussiëren waardoor je sneller tot een rationeel besluit zult komen. Dit komt omdat individuen in een groepssetting eerder in staat zijn om hun ervaringen uit het verleden en hun emoties te negeren.

Twee mensen die het goedmaken met elkaar

Rationeel blijven na een conflict

De conclusie die we hieruit kunnen trekken is dat de groep een civiliserend effect heeft op het individu, waardoor het makkelijker is om rationeel te blijven na een conflict.

Hoewel het waar is dat groepen ook irrationeel kunnen zijn en hun leden onder druk kunnen zetten tijdens de besluitvorming, kan de groep ook een context bieden die discussie bevordert. Deze ruimte voor overleg maakt het mogelijk om fouten te corrigeren en rationele beslissingen te nemen.

We kunnen dit principe toepassen op actuele conflicten waar we graag een oplossing voor zouden willen vinden. In overleg gaan met de betrokken partijen om de verschillende opties af te wegen, maakt het veel waarschijnlijker dat ze uiteindelijk zullen kiezen voor samenwerking. Rationeel denken kan ons helpen om de samenleving te verbeteren.

Sasaki, T., & Pratt, S. C. (2011). Emergence of group rationality from irrational individuals. Behavioral Ecology. https://doi.org/10.1093/beheco/arq198

Bornstein, G., Kugler, T., & Ziegelmeyer, A. (2004). Individual and group decisions in the centipede game: Are groups more “rational” players? Journal of Experimental Social Psychology. https://doi.org/10.1016/j.jesp.2003.11.003