De psychologische impact van acne in de adolescentie

Acne tijdens de adolescentie beïnvloedt de vorming van het gevoel van eigenwaarde en veroorzaakt een groot emotioneel ongemak. We praten over de belangrijkste gevolgen.
De psychologische impact van acne in de adolescentie

Laatste update: 02 augustus, 2022

Als volwassene, herinner je je waarschijnlijk nog hoe groot sommige van je complexen in de adolescentie waren. Elke kleine onvolmaaktheid, elk aspect van jezelf dat enigszins afweek van de norm, kon angst en een sterk gevoel van minderwaardigheid bij je opwekken. Dit is wat er gebeurt bij het verschijnen van puistjes en mee-eters. Hoewel acne een veelvoorkomende aandoening is, gaat de psychologische impact ervan veel verder dan je zou denken.

Acne is een aandoening die sterk wordt geassocieerd met de adolescentie. Het ontstaat meestal met het begin van de puberteit en is te wijten aan hormonale veranderingen. Geschat wordt dat ongeveer 80 procent van de jongeren tussen 12 en 18 jaar last heeft van acne (Engelse link). Het duurt vaak tot in de volwassenheid, vooral bij vrouwen.

Zoals we al eerder zeiden, doet het feit dat acne zo vaak voorkomt niets af aan de impact ervan. Hoewel het geen gevaarlijke ziekte is, kan het een hoge mate van sociaal en emotioneel disfunctioneren veroorzaken. Hieronder bekijken we de redenen voor dit effect.

De psychologische impact van acne op het zelfbeeld

De adolescentie is een fase van zoeken, transformatie en creatie van identiteit. Tijdens dit proces krijgt het persoonlijke imago een grote relevantie omdat het de middelen zijn die jongeren gebruiken om zichzelf aan de wereld te tonen.

Het is via hun uiterlijk dat ze hun houdingen, smaken en voorkeuren projecteren en zich in hun groep integreren. Daarom is het gebruikelijk dat adolescenten zich kleden zoals hun vrienden of hun imago veranderen als ze in ander gezelschap verkeren.

Acne draagt echter in grote mate bij tot de vorming van een negatief zelfbeeld. Het wekt afwijzing en afstoting op, en de jongere voelt zich waardeloos. Dit gevoel wordt nog versterkt wanneer ze zichzelf vergelijken met de geretoucheerde, gefilterde en onwerkelijke beelden die ze op sociale media zien.

Bijgevolg kan de adolescent niet langer vertrouwen op zijn imago om zichzelf op de wereld te projecteren. Integendeel, het wordt een element dat hen schaamte voortdurend onbehagen bezorgt.

Meisje met acne
Tieners met acne hebben een negatief beeld van zichzelf.

De invloed op interpersoonlijke afwijzing

Hoewel het zelfbeeld een sleutelrol speelt tijdens de adolescentie, is de groep van gelijken even belangrijk of zelfs nog belangrijker. Leeftijdgenoten worden namelijk zowel hun referentiepunten als hun toevluchtsoorden. Daarom is socialisatie met leeftijdsgenoten in deze fase essentieel. In feite moeten ze zich geaccepteerd voelen als ze zich emotioneel succesvol willen ontwikkelen.

Acne kan een reden worden voor afwijzing, spot of kritiek. Dit maakt het voor mensen met acne moeilijk om vriendschappen aan te gaan en die eerste romantische relaties aan te gaan die zo’n grote impact hebben op de adolescent. Een acnepatiënt kan zich namelijk vernederd en buitengesloten voelen en kan om dezelfde reden worden afgewezen.

Ondanks het feit dat er veel complexen zijn in de adolescentie, verschijnt acne meestal in het gezicht en valt het nogal op. Hierdoor is het moeilijk te verbergen en omdat het altijd aanwezig is, beïnvloedt het voortdurend hun socialisatieprocessen.

De emotionele gevolgen van acne in de adolescentie

De twee vorige oorzaken zijn de belangrijkste oorsprong van de psychologische schade die acne in de adolescentie veroorzaakt. Deze gevolgen (Engelse link) kunnen zich echter op verschillende manieren manifesteren:

  • De adolescent lijdt meestal aan een laag gevoel van eigenwaarde en heeft een negatief zelfbeeld. Hun imago stoort hen, hun relaties zijn niet succesvol en, kortom, ze voelen zich minderwaardig of ontoereikend. De ernst van deze situatie is zo groot dat, zelfs wanneer het acneprobleem is behandeld of opgelost, de emotionele repercussies kunnen aanhouden. De adolescentie is namelijk een kritieke periode voor de vorming van het gevoel van eigenwaarde.
  • De verlegenheid die acne met zich meebrengt kan jongeren ertoe brengen zich te isoleren en hun sociale contacten en vrijetijdsbesteding te beperken. Door deze stimulerende mogelijkheden te verlaten of op te geven, kunnen zij een apathische en negatieve emotionele toestand ontwikkelen, en zelfs aan depressie lijden.
  • Angststoornissen komen in deze gevallen ook zeer vaak voor. Angst kan ertoe leiden dat jongeren wanhopig proberen hun acne weg te werken, met huidlaesies en latere vlekken tot gevolg. Als het om bijzonder kwetsbare minderjarigen gaat, kunnen zij zodanig ongemak ondervinden dat het hun schoolprestaties en andere gebieden van hun leven beïnvloedt. Sociale fobie is meestal een van de meestvoorkomende gevolgen.
Tiener met acne
Schaamte en een laag gevoel van eigenwaarde komen vaak voor bij tieners met acne.

Het verminderen van de psychologische impact van acne

Deze huidaandoening beïnvloedt niet alleen het fysieke niveau, maar heeft ook een grote invloed op het emotionele welzijn, de sociale relaties, de academische prestaties en de vrije tijd. In feite kan de impact zich uitstrekken tot vrijwel alle gebieden van het leven van een jongere.

Daarom is het belangrijk om het ongemak van de adolescent niet te bagatelliseren en hulp te zoeken. Het raadplegen van een professional en het vinden van de juiste behandeling voor acne kan inderdaad een echte levensredder zijn.

Het is echter ook van essentieel belang om aandacht te besteden aan het psychologische en emotionele vlak. De jongere moet bijvoorbeeld zijn onzekerheden en leed kunnen uiten en steun en begrip vinden in dit verband.

Daarom is het belangrijk dat hij thuis wordt geholpen om een solide gevoel van eigenwaarde op te bouwen. Dat moet op meer dan alleen zijn fysieke verschijning zijn gebaseerd. Een die het mogelijk maakt een intern gevoel van waarde te behouden en die als beschermende factor fungeert.

In de oppervlakkige wereld van de sociale media, en in de ingewikkelde (en soms wrede) fase van de adolescentie, is de rol van de ouders essentieel om op te voeden in waarden en emotioneel management. Als de psychologische impact van acne echter echt groot is, is het beter om een psychotherapietraject te starten om de jongere te helpen ermee om te gaan. Wellicht ook interessant voor jou

Stressuitslag: wanneer je huid reageert op je emoties
Verken je geest
Lees het op Verken je geest
Stressuitslag: wanneer je huid reageert op je emoties

Het gecompliceerde verband tussen de huid en stress wordt al tientallen jaren bestudeerd. Wat is stressuitslag precies? Lees het hier.



  • Dréno, B. (2010, December). Recent data on epidemiology of acne. In Annales de Dermatologie et de Venereologie (Vol. 137, No. 12, pp. 3-5). Elsevier Masson.
  • Kellett, S. C., & Gawkrodger, D. J. (1999). The psychological and emotional impact of acne and the effect of treatment with isotretinoin. The British journal of dermatology140(2), 273-282.