Verslavingen en hun symptomen

Symptomen van verslavingen zijn verlies van controle over gebruik van de stof of het gedrag waaraan de verslaafde 'verslaafd' raakt. Wat houden ze echter nog meer in? Ontdek het hier.
Verslavingen en hun symptomen

Laatste update: 28 september, 2021

Een verslaving is een aandoening die wordt gekenmerkt door de pathologische zoektocht naar beloning of verlichting van een bepaalde stof of actie. Verslavingen brengen afhankelijkheid en controleverlies met zich mee.

In dit artikel hebben we het over de symptomen van twee grote groepen verslavingsstoornissen. Dit zijn middelenmisbruikstoornissen (drugsverslaving) en niet-middelgerelateerde verslavingsstoornissen (pathologisch gokken). De beschrijvingen van de symptomen zullen je helpen begrijpen wat deze verslavingen inhouden.

Soorten verslavingen

Er zijn verschillende soorten verslavingen. Er zijn bijvoorbeeld verslavingen aan middelen, zoals drugs. Dan zijn er gedragsverslavingen waarbij een persoon dwangmatig bepaalde acties uitvoert. Dit betekent dat ze hun vrijheid verliezen en verslaafd raken aan dat specifieke gedrag.

De DSM-5 stelt dat gedragsverslavingen verslavingen zijn die geen verband houden met stoffen. Bijvoorbeeld pathologisch gokken. De DSM-5 gebruikt echter de term stoornis in tegenstelling tot verslaving, vanwege de negatieve connotatie van de term verslaving. In dit artikel hebben we het over de symptomen van beide soorten.

Een droevige vrouw, misschien lijdend aan verslavingen

Symptomen van middelenverslaving

Verslaving aan middelen betekent verslaving aan elke vorm van drugs. De DSM-5 categoriseert deze verslavingen als middelengerelateerde verslavende stoornissen. Het definieert ze als een klasse van aandoeningen die “gerelateerd zijn aan het gebruik van een drugsmisbruik (inclusief alcohol).” Dit gedrag wordt uitgedrukt door verschillende symptomen.

Om de aandoening te kunnen diagnosticeren, moet de patiënt gedurende ten minste 12 maanden aan ten minste twee van de volgende symptomen lijden.

  • Het middel innemen in grotere hoeveelheden of langer dan gewenst.
  • Willen minderen of stoppen met het gebruik van de stof, maar niet in staat zijn.
  • Veel tijd besteden aan het verkrijgen, gebruiken of herstellen van middelenmisbruik.
  • Een intens verlangen voelen om de stof te gebruiken.
  • Door het verbruik niet aan de verplichtingen voldoen.
  • Het blijven gebruiken, zelfs als het sociale problemen veroorzaakt.
  • Het verminderen van belangrijke sociale, werk- of recreatieve activiteiten vanwege het gebruik van de stof.
  • Het gebruik van de stof in gevaarlijke situaties, met lichamelijk of geestelijk letsel tot gevolg.
  • Doorgaan met het innemen van het middel ondanks het fysieke en psychische gevaar.
  • Tolerantie. Meer van de stof nodig hebben om het gewenste effect te krijgen.
  • Afkickverschijnselen. Dit is een groep symptomen die meestal optreedt naarmate het gebruik van de stof afneemt.

Specificaties:

Volgens de DSM-5 moet de ernst van de symptomen van de middelengerelateerde verslavingsstoornissen worden gespecificeerd. De handleiding kent drie niveaus:

  • Mild. Aanwezigheid van twee tot drie symptomen.
  • Gematigd. Aanwezigheid van vier of vijf symptomen.
  • Ernstig. Aanwezigheid van zes of meer symptomen.

Clinici kunnen ook aangeven of de verslaving zich in een vroege of aanhoudende fase van remissie bevindt. Bovendien, als het zich voordoet in een gecontroleerde omgeving of als de patiënt een soort afkickprogramma volgt.

Vier soorten criteria en symptomen

Zoals we al hebben vermeld, diagnosticeert de DSM-5 een stoornis in het gebruik van middelen (verslaving) door toepassing van de 11 symptomatische, gedrags- en temporele criteria die we hierboven hebben genoemd. Deze criteria kunnen worden onderverdeeld in vier categorieën:

  • Verminderde controle.
  • Sociale achteruitgang.
  • Risicovol gebruik.
  • Farmacologische indicatoren (tolerantie en ontwenning).

Pathologisch gokken of gokstoornis

In de DSM-5 is gokstoornis de enige gedragsverslaving die is opgenomen in het hoofdstuk “Aan stoffen gerelateerde en verslavende stoornissen.”

De medische wereld erkende aan het begin van de 21e eeuw voor het eerst pathologisch gokken als een mogelijke aandoening. Onderzoekers kwamen er echter al snel achter dat het eigenlijk een buitengewoon ernstig probleem voor de volksgezondheid was.

Dit werd duidelijk toen de American Psychiatric Association (APA) in 1980 de categorie van pathologisch gokken in de DSM-III introduceerde. Het was de eerste keer dat ze daadwerkelijk diagnostische criteria voor de toestand van pathologisch gokken definieerden.

Symptomen van gokstoornis

De DSM-5 definieert gokstoornis als “aanhoudend en terugkerend problematisch gokgedrag dat leidt tot klinisch significante beperkingen en stress, zoals aangegeven door het individu dat vier (of meer) van de volgende symptomen vertoont in een periode van 12 maanden.”

  • De noodzaak om met steeds grotere bedragen te gokken om de gewenste opwinding te bereiken.
  • Rusteloos of prikkelbaar zijn wanneer je probeert te minderen of te stoppen met gokken.
  • Heeft herhaaldelijk mislukte pogingen gedaan om het gokken onder controle te krijgen, te verminderen of te stoppen.
  • Is vaak bezig met gokken. Bijvoorbeeld het herbeleven van gokervaringen uit het verleden of plannen hoe je geld kunt krijgen voor de volgende.
  • Gokken wanneer je je gespannen voelt om te ontsnappen aan symptomen van dysforie (hopeloosheid, schuldgevoelens, angst, depressie, enz.).
  • Nadat ze geld hebben verloren in een spel, komen ze nog een dag terug om het terug te winnen.
  • Ze liegen om hun mate van betrokkenheid te verbergen.
  • Een belangrijke relatie, baan of opleidingsmogelijkheid in gevaar gebracht of verloren door gokken.
  • Ze vertrouwen op anderen om het geld te verstrekken om wanhopige situaties veroorzaakt door gokken te verlichten.
  • Het gokken is niet te wijten aan een manische episode.

Tot slot

Zoals vermeld in de criteria, is het belangrijk om vast te stellen dat het gedrag niet wordt veroorzaakt door een manische episode.

Bovendien kunnen symptomen van verslaving, zowel gedrag als substantie, van persoon tot persoon verschillen. Bijna altijd voelt de patiënt echter een verlies van controle en grote emotionele uitputting. Daarom moeten ze altijd professionele hulp zoeken. Het maakt niet uit of de verslaving is aan een middel, aan gokken of aan ander gedrag of andere handelingen zoals seks of winkelen.

“En een kernonderdeel van verslaving, dacht ik, en ik geloof dat het bewijs dat suggereert, gaat over het niet kunnen verdragen om aanwezig te zijn in je eigen leven. “

-Johann Hari- Wellicht ook interessant voor jou

De neurobiologie van verslaving
Verken je geest
Lees het op Verken je geest
De neurobiologie van verslaving

Mensen die kampen met verslaving, gaan van impulsiviteit naar dwangmatig gedrag. In dit artikel bespreken we de neurobiologie van verslaving.



  • American Psychiatric Association. Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, 5th. Edition (DSM-5). Washing- ton, DC.: American Psychiatric Association; 2013.
  • Cía, A. (2013). Las adicciones no relacionadas a sustancias (DSM-5, APA, 2013): un primer paso hacia la inclusión de las Adicciones Conductuales en las clasificaciones categoriales vigentes. Rev Neuropsiquiatr, 76(4):210-217.
  • Gelhorn H, Hartman C, Sakai J, Stallings M, Young S, Rhee SH, et al. Toward DSM-V: an item response theory analysis of the diagnostic process for DSM-IV alcohol abuse and dependence in adolescents. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry. 2008;47(11):1329- 39
  • Hasin D. DSM-5 SUD diagnoses: changes, reactions, remaining open questions. Drug Alcohol Depend. 2015;148:226-9.
  • Riva-Posse, A.E. (2016). Trastornos Adictivos. Inmanencia, 5(1): 51 – 57.