Chronische pijn: de onzichtbare ziekte

· februari 10, 2018

De meest voor de hand liggende oplossing om pijn te laten verdwijnen of op zijn minst te verlichten, is om naar de dokter te gaan, een juiste behandeling te krijgen en vervolgens pijnvrij ons leven te vervolgen. Maar wat als we chronische pijn ervaren en een bezoekje aan de dokter niets, of in ieder geval bar weinig helpt?

Chronische pijn is een van de grootste uitdagingen in veel medische disciplines. Want wat gebeurt er als niets de pijn doet verdwijnen? Hoe beheers je iets dat zo vervelend en vermoeiend is als constante pijn?

Mensen met chronische pijn hebben het gevoel alsof er duizend naalden constant in hun lichaam worden geprikt. Je kunt zien hoe deze situatie hen beïnvloedt, niet alleen fysiek, maar ook emotioneel en psychologisch. Niet te vergeten hun relaties.

De voortdurende stress waaraan ze worden blootgesteld, samen met de problemen die chronische pijn veroorzaakt, kan hun relaties, wereldbeeld en hele leven doen wankelen.

“Er zijn pijnen die doden, maar er zijn ook nog wredere pijnen, die ons laten leven zonder ooit te genieten van het leven.”
-Antoine L. Apollinaire Fée-

Het zal niet alleen moeilijk zijn voor de persoon met chronische pijn. Ook onze naasten zullen er in zekere zin onder lijden. Vooral wanneer er sprake is van onwetendheid, een gebrek aan begrip of vermoeidheid.

Omdat ook zij verschillende soorten pijn gevoeld hebben gedurende hun leven, denken ze dat ze het vermogen hebben om zich in te leven.

Omdat pijn echter zoiets subjectiefs, is het erg moeilijk om in de huid te kruipen van de persoon die lijdt.

Wat kan de psychologie betekenen voor chronische pijn?

Pijn is een waarschuwing van ons lichaam die ons vertelt dat er iets niet klopt. Maar wat gebeurt er als de pijn- na het volgen van medische aanbevelingen – aanhoudt?

Het leven kan extreem uitputtend worden. Dagelijkse activiteiten zullen ons geen vreugde meer brengen omdat ze ons doen lijden. En we zullen maar weinig hoop hebben voor de toekomst.

Vrouw met chronische pijn

Dit gevoel overgeleverd te zijn aan pijn als een blad in de wind is zeer schadelijk voor iemands zelfbeeld.

Het is waar dat de mate van invaliditeit als gevolg van chronische pijnklachten varieert in de situatie van elke persoon. Los van de mate van autonomie en functionaliteit die elke persoon heeft, zullen mensen met chronische pijn zich echter vaak beperkt en gefrustreerd voelen.

In algemene termen noemen experts het chronische pijn als het langer dan zes maanden aanhoudt en medische of chirurgische behandelingen niet helpen.

En hoewel er medicijnen kunnen zijn om de symptomen te verlichten, kan psychotherapie in deze gevallen ook zeer behulpzaam zijn.

Acceptatie en empowerment met behulp van psychologie kan iemands gevoel van controle over het eigen leven versterken.

“Vreugde en pijn zijn niet zoals olie en water, ze kunnen samengaan.”
-José Saramago-

Omgaan met pijn

Er zijn verschillende technieken om chronische pijn te behandelen. In dit artikel zullen we ons richten op de technieken in de ‘Manual Del Dolor’, ofwel de ‘Pijn Handleiding’ (Moix and Kovacs, 2009).

Een van de belangrijkste formules om te groeien in tegenspoed is om te weten hoe hetgeen ons beïnvloedt, werkt. Wanneer we het probleem begrijpen, kunnen we betere strategieën creëren en daardoor de stress van onzekerheid verminderen.

Zo worden we experts in concentratie. Leren hoe we onze aandacht kunnen sturen is fundamenteel om te beseffen hoeveel macht we hebben over pijn.

In staat zijn om onze aandacht te kunnen richten op ontspannende stimuli, in plaats van te focussen op die slopende pijn, zal van grote hulp zijn.

“De mens die niets van pijn geleerd heeft, zal altijd een kind zijn.”
-Nicolás Tommaseo-

Hier is nog iets om in gedachten te houden. Het onbehagen dat ontstaat als iemand zich ontmoedigd voelt, zal de ziekte alleen maar voeden. Angst, stress en slaapproblemen zullen de pijn alleen maar versterken.

Nu we dit weten, kunnen we in de tegenovergestelde richting werken. Dat wil zeggen, onze emoties, gedachten en gedrag richten op een klein beetje gezondheid in plaats van bij te dragen aan onze pijn. Hoe onbeduidend ook, het zal ons helpen om de dingen in ons voordeel te laten werken.

Ontmoedigde vrouw die lijdt aan chronische pijn

Laten we het doen

Zodra we begrijpen dat we het probleem actief kunnen aanpakken, kunnen we eraan beginnen. Enkele geweldige manieren om actie te ondernemen zijn:

  • Ontspanning en ademhaling: dit is essentieel om spierspanningen te verlichten. Ontspannen bestaat niet alleen uit liggen en fysiek loskomen op spierniveau, maar ook uit andere methodes zoals naar de bioscoop gaan, uit eten gaan, naar muziek luisteren, bellen met een vriend, wandelen … wat ons ook helpt om te ontkoppelen.
  • Emoties: deze zijn een ander belangrijk onderdeel van het proces. Ze kennen, begrijpen hoe ze de pijn beïnvloeden en werken aan technieken om afstand van ze te nemen kan erg nuttig zijn.
  • Op een gezonde manier communiceren: het is begrijpelijk dat klagen in een situatie van chronische pijn een manier van leven wordt. Als we werken aan de manier waarop we onszelf uitdrukken en dezelfde boodschap op een andere manier communiceren, kunnen we onze relaties verbeteren.
  • Herstel oude en gezonde gewoonten: het is normaal om te stoppen met het doen van activiteiten waar we vroeger van genoten, inclusief alledaagse dingen, omdat ze moeilijker zijn geworden. Maar het terugkrijgen van onze oude levenswijze, zelfs de kleine genoegens, zal ons helpen een beter leven op te bouwen.
  • Een plan opstellen met onze therapeut: weten wat ons denken filtert en welke cognitieve vervormingen ons ervan weerhouden onze denkpatronen te veranderen, is fundamenteel.

“Pijn en lijden zijn een soort munt die van hand tot hand wordt doorgegeven totdat hij iemand bereikt die hem ontvangt, maar hem niet doorgeeft.”
-Simone Weil-

Zoals je kunt zien, tast chronische pijn niet alleen ons lichaam aan, maar ook onze gedachten, relaties en emoties. Het is misschien onzichtbaar, maar heeft ontzettend veel invloed op ons leven.